Kennisbank

Wat is het verschil tussen zuiver aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen?

De wet biedt de mogelijkheid een erfenis zuiver te aanvaarden, beneficiair te aanvaarden of te verwerpen. Hieronder zullen wij de diverse mogelijkheden toelichten.

Een nalatenschap zuiver aanvaarden

Als u kiest voor zuivere aanvaarding van een nalatenschap dan erft u alle bezittingen en schulden samen met eventuele andere erfgenamen. De erfgenamen zijn samen verantwoordelijk voor de afwikkeling van de nalatenschap. De erfgenaam die zuiver aanvaardt, doet dat zonder enig voorbehoud en kan dus - mogelijk - wel geconfronteerd worden met een tekort. In de wet is inmiddels wel al goed geregeld wanneer u door bepaalde handelingen te verrichten een nalatenschap zuiver hebt aanvaard. Dat doet u in het geval u goederen van de nalatenschap verkoopt, bezwaart of op een andere wijze aan het verhaal van schuldeisers onttrekt.

Heeft u eenmaal zuiver aanvaard dan kunt u alleen bij hoge uitzondering op deze keuze terugkomen. U moet hiervoor naar de rechter. Indien u hierover meer informatie wilt, klik hier.

Voorbeeldcasus:
Twee kinderen zijn erfgenaam van hun overleden vader. De nalatenschap van vader bestaat uit een eigen woning met een overwaarde van € 50.000,- en een schuld van € 75.000,- bij de bank. De nalatenschap heeft dus een negatief saldo van € 25.000,-. Als de kinderen de nalatenschap van vader zuiver aanvaarden, dan zijn zij beiden met hun eigen vermogen aansprakelijk voor dit negatieve saldo. Na verkoop van de woning moeten zij dus allebei € 12.500,- uit hun eigen vermogen bijbetalen. Dit is de consequentie van zuivere aanvaarding.

Een nalatenschap beneficiair aanvaarden

Als u kiest voor beneficiaire aanvaarding van een nalatenschap dan erft u alle bezittingen en schulden samen met eventuele andere erfgenamen, maar wordt u niet met uw eigen vermogen aansprakelijk voor de betaling van de schulden als deze groter zijn dan de bezittingen van de nalatenschap. Voorwaarde is dan wel dat de procedure welke vast zit aan een beneficiaire aanvaarding goed wordt uitgevoerd. De erfgenamen zijn bij beneficiaire aanvaarding samen als vereffenaars verantwoordelijk voor de afwikkeling van de nalatenschap.

Door beneficiair te aanvaarden bent u gewoon erfgenaam en bevoegd de nalatenschap af te wikkelen. Let er nogmaals op dat de juiste procedure wordt gevolgd. U geeft te kennen de nalatenschap alleen te accepteren als deze positief blijkt te zijn. Beneficiaire aanvaarding moet worden afgelegd bij de rechtbank, dit kunt u zelf doen of u kunt hiervoor een notaris inschakelen. Indien u meer wil lezen over beneficiaire aanvaarding, klik hier.

De beneficiaire aanvaarding wordt ook wel aanvaarding onder het voorrecht van boedelbeschrijving genoemd. Een van de vele verplichtingen van de beneficiair aanvaardende erfgenaam is namelijk dat hij een beschrijving van de nalatenschap moet (laten) opmaken. Indien u alles wilt lezen over het afwikkelen van een beneficiair aanvaarde nalatenschap, klik hier.

Indien de kinderen in de hiervoor vermelde voorbeeldcasus beneficiair hadden aanvaard en de nalatenschap volgens de regels hadden vereffend. Zou de rechter bepaald hebben dat de kinderen het tekort van ieder € 12.500,- niet uit eigen vermogen hoeven te betalen. De schuld aan de bank van € 75.000,- wordt afgelost met de overwaarde van € 50.000,- en het restant is een schuld die niet door de bank te verhalen is op de erfgenamen.

Een nalatenschap verwerpen

Als u kiest voor verwerping (afstand) van de nalatenschap dan krijgt u niets uit de nalatenschap, ook geen persoonlijke spullen, maar u wordt ook niet aansprakelijk voor eventuele schulden. U bent niet betrokken bij de afwikkeling van de nalatenschap en mag zich op geen enkele wijze daarmee bemoeien, omdat u met terugwerkende kracht tot de dag van het overlijden geen erfgenaam meer bent.

Door afstand van de nalatenschap te doen geeft u te kennen geen erfgenaam te willen zijn. Verwerping moet worden afgelegd bij de rechtbank, dit kunt u zelf doen of u kunt hiervoor een notaris inschakelen.

Indien de kinderen in de hiervoor vermelde voorbeeldcasus hadden verworpen, dan ontvangen zij niets uit de nalatenschap, mogen zij het huis ook niet verkopen en zijn zij met terugwerkende kracht geen erfgenaam meer. De bank zal als schuldeiser op zoek gaan naar de volgende erfgenamen in lijn (eventueel de kinderen van degene die verworpen heeft) die dan de beslissing zullen moeten nemen over de wijze van aanvaarden.

Waarom aanvaardt niet iedereen standaard een nalatenschap beneficiair?

Er is een wetsvoorstel geweest waarbij een systeemwijziging is voorgesteld, waarbij alle nalatenschappen automatisch beneficiair aanvaard zouden worden. Dit is niet doorgevoerd waardoor u nu nog steeds de keuze moet maken in de wijze van aanvaarden.
Je zou zeggen dat iedereen (om zichzelf te beschermen tegen schulden van de nalatenschap) beneficiair gaat aanvaarden, toch gebeurt dit niet. Dit heeft met name te maken met de kosten van beneficiaire aanvaarding en de vereffeningsprocedure die daarna op de juiste wijze gevolgd moet worden om niet alsnog aansprakelijk te worden voor eventuele schulden van de nalatenschap.

Meer over erfenis

Vrouw vraagt online een verklaring van erfrecht aan